Temyiz Ne Demek? Türk Hukuk Sisteminde Yargıtay Süreci ve 2026 Güncel Bilgileri

Yazarlar: Av. Mert Güneş & Av. Melis Güneş — Güneş Partners kurucu ortakları Son güncelleme: Mayıs 2026

TL;DR — Bu Yazının Özeti

Temyiz, Bölge Adliye Mahkemesi'nin verdiği kararların Yargıtay tarafından hukuki açıdan denetlendiği son kanun yoludur.

Hukuk davalarında temyiz süresi 2 hafta, ceza davalarında 15 gündür.

2026 yılında hukuk davalarında temyiz parasal sınırı 544.000 TL olarak güncellenmiştir.

Yargıtay yalnızca hukuka uygunluk denetimi yapar; yeniden delil incelemez, tanık dinlemez.

Temyiz incelemesi sonucunda Yargıtay onama, bozma, düzelterek onama veya usulden ret kararı verebilir.

Ortalama temyiz süreci 1 ila 3 yıl arasında değişir.

Bu Yazıda Ne Var?

Bu yazıda temyizin ne anlama geldiğini, hangi kararlara karşı temyiz yoluna başvurulabileceğini, temyiz süresi ve harçları, dilekçe hazırlama esaslarını, istinaf ile temyiz arasındaki farkları ve 2026 yılı için geçerli güncel parasal sınırları ele alıyoruz. Hukuki sürecinizde doğru adımları atmanıza yardımcı olacak somut bilgileri Yargıtay düzenlemeleri ve güncel mevzuat çerçevesinde sunuyoruz.

Temyiz Ne Demek?

Temyiz, Bölge Adliye Mahkemeleri (İstinaf) tarafından verilen kararların Yargıtay tarafından yalnızca hukuki açıdan denetlenmesini sağlayan en üst düzey olağan kanun yoludur. Türk hukuk sistemindeki üç dereceli yargılama yapısının son basamağını oluşturur.

Kelime anlamı olarak temyiz, "ayırt etme, seçme, fark etme" anlamına gelir. Hukuki anlamda ise bir kararın kanuna uygun olup olmadığını ayırt etme, denetleme işlevini ifade eder.

Temyiz mahkemesi nedir?

Türk hukuk sisteminde temyiz incelemesini yapan tek merci Yargıtay'dır. Adli yargı kararlarının son inceleme yeri olarak görev yapar ve 1982 Anayasası'nın 154. maddesi ile bu yetkisi tanımlanmıştır.

Türk Hukuk Sisteminde Üç Dereceli Yargılama

Türk hukuk sistemi 20 Temmuz 2016 tarihinde Bölge Adliye Mahkemeleri'nin (İstinaf) faaliyete geçmesiyle birlikte üç dereceli bir yapıya kavuşmuştur. Bu yapı şu şekilde işler:

Derece

Mahkeme

İşlevi

1. Derece

İlk Derece Mahkemeleri (Asliye Hukuk, Sulh Ceza, İş Mahkemesi vb.)

Davayı esastan inceleyip ilk kararı verir

1. Derece

Bölge Adliye Mahkemeleri (İstinaf)

Hem maddi vakıaları hem de hukuki meseleleri yeniden inceler

1. Derece

Yargıtay (Temyiz)

Yalnızca hukuki uygunluk denetimi yapar

İstinaf ile Temyiz Arasındaki Fark Nedir?

Bu iki kanun yolu sıkça karıştırılır ancak işlevleri birbirinden net biçimde farklıdır.

İstinaf, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılır ve hem maddi hem de hukuki inceleme içerir. Bu aşamada delil toplanabilir, tanık dinlenebilir, keşif yapılabilir. İstinaf mahkemesi, ilk derece mahkemesinin kararını esastan yeniden değerlendirerek yeni bir karar verebilir.

Temyiz ise Yargıtay tarafından yapılır ve yalnızca hukuki denetimle sınırlıdır. Temyiz aşamasında delil toplanmaz, tanık dinlenmez, vakıalar yeniden incelenmez. Yargıtay yalnızca hukukun doğru uygulanıp uygulanmadığını değerlendirir.

Temyiz Süresi Ne Kadardır?

Temyiz süresi davanın türüne göre değişir.

Hukuk davalarında temyiz süresi, kararın tebliğinden itibaren 2 haftadır (Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 361/1).

Ceza davalarında ise gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 gündür (Ceza Muhakemesi Kanunu m. 291). 7035 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik öncesinde bu süre 7 gündü; mevcut düzenleme 1 Haziran 2024'ten itibaren yürürlüktedir.

İdari davalarda temyiz süresi kural olarak 30 gündür (İdari Yargılama Usulü Kanunu).

Önemli uyarı: Süreler hak düşürücü niteliktedir. Sürenin geçirilmesi halinde temyiz başvurusu reddedilir ve karar kesinleşir.

Temyiz Süresini Kaçırırsam Ne Olur?

Süre geçirildikten sonra yapılan temyiz başvurusu reddedilir. Ancak Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 40 ve devamı maddeleri uyarınca eski hale getirme talebinde bulunulabilir. Bunun için süreyi kaçırmaya neden olan zorunlu engelin (ağır hastalık, tebligatın yanlış adrese gönderilmesi gibi) bulunması ve bu engel ortadan kalktıktan sonra 7 gün içinde başvurulması gerekir.

2026 Yılı Temyiz Parasal Sınırları

Hukuk davalarında temyiz yoluna başvurabilmek için davanın parasal değerinin belirli bir sınırı aşması gerekir. Bu sınırlar her yıl yeniden değerleme oranına göre güncellenir.

2026 Yılı Güncel Parasal Sınırlar:

Sınır Türü

2026 Tutarı

Hukuk davalarında temyiz parasal sınırı

544.000 TL

Duruşmalı temyiz incelemesi sınırı

1.023.000 TL'yi aşan davalar

Temyiz başvuru harcı (para olmayan davalarda)

3.033,70 TL

Karar ve ilam harcı (para olmayan davalarda)

1.013,90 TL

Gider avansı

1.500 TL

Bu tutarların altında kalan davalarda Bölge Adliye Mahkemesi kararları kesinleşmiş sayılır ve Yargıtay'a başvuru yolu kapalıdır. Düşük miktarlı uyuşmazlıkların Yargıtay'ı meşgul etmemesi ve yargı sistemindeki iş yükünün yönetilebilir kalması için bu sınır öngörülmüştür.

Temyiz Dilekçesi Nasıl Hazırlanır?

Temyiz dilekçesi, Yargıtay'ın inceleyeceği tek belge olduğundan son derece dikkatli hazırlanmalıdır. HMK m. 364/2 uyarınca dilekçede şu unsurlar yer almalıdır:

Temyiz eden tarafın ve karşı tarafın davadaki sıfatları, ad-soyad, T.C. kimlik numarası ve adres bilgileri yer almalıdır. Varsa kanuni temsilci ve vekillerin bilgileri eksiksiz belirtilmelidir. Temyiz edilen kararın hangi Bölge Adliye Mahkemesi hukuk dairesinden verildiği, tarihi ve esas-karar sayıları net biçimde yazılmalıdır. En kritik unsur ise temyiz sebepleridir: hukuka aykırılık iddiaları somut, ayrıntılı ve hukuki gerekçeleriyle ortaya konmalıdır.

Kritik nokta: Yargıtay yalnızca dilekçede belirtilen sebeplerle bağlıdır. Dilekçede belirtilmeyen bir hukuka aykırılık olsa bile Yargıtay bu hususa dayanarak inceleme yapamaz. İstisna olarak, kanunun açık hükmüne aykırı durumlar Yargıtay tarafından re'sen değerlendirilebilir (HMK m. 369/1).

Temyiz Dilekçesi Nereye Verilir?

Temyiz dilekçesi, kararı veren Bölge Adliye Mahkemesi'ne verilir. Doğrudan Yargıtay'a veya ilk derece mahkemesine gönderilen dilekçeler usulden reddedilebilir. Uygulamada en sık yapılan hatalardan biri budur.

Dilekçenin verilebileceği alternatif yerler de bulunmaktadır:

Yargıtay'ın bozma kararı üzerine ilk derece mahkemesince verilen kararlar için ilk derece mahkemesi

Temyiz edenin bulunduğu yer istinaf mahkemesi veya ilk derece mahkemesi (postayla gönderim için)

Yargıtay Temyiz İncelemesi Sonucunda Hangi Kararları Verebilir?

Yargıtay, temyiz incelemesi sonucunda dört farklı karar verebilir.

Onama Kararı

Yargıtay, kararı hukuka uygun bulduğunda onama kararı verir. Bu durumda dosya kesinleşir ve gerekli işlemler için ilk derece mahkemesine gönderilir. Ceza davalarında onama sonrası infaz süreci başlar.

Bozma Kararı

Yargıtay, kararda hukuka aykırılık tespit ettiğinde bozma kararı verir ve dosyayı yeniden görülmek üzere ilgili istinaf mahkemesine gönderir. Bu durumda dava yeniden ele alınır.

Düzelterek Onama

Karardaki kimlik bilgisi hatası, hesap hatası, açık ifade hatası gibi küçük usul hataları olduğunda ya da gerekçe yanlış ancak sonuç doğru olduğunda Yargıtay bu kararı verir. Dosya bu durumda da kesinleşir.

Usulden Ret

Başvurunun süresi içinde yapılmaması, temyize kapalı bir karara yönelmesi veya dilekçenin ciddi eksiklikler içermesi halinde Yargıtay esas inceleme yapmadan başvuruyu reddeder ve karar kesinleşir.

Direnme Kararı Nedir?

Yargıtay'ın bozma kararına karşı yerel mahkemenin kendi kararında ısrar etme hakkına direnme denir. Direnme, hem CMK m. 307/4 hem de HMK'nın ilgili hükümlerinde düzenlenmiştir.

Direnme kararı sonrasında dosya, kararı bozan Yargıtay dairesi yerine Yargıtay Hukuk Genel Kurulu veya Ceza Genel Kurulu tarafından incelenir. Bu kurullar nihai kararı verir ve direnme tartışması böylece sonlanır.

Hangi Kararlara Karşı Temyiz Yoluna Başvurulamaz?

Türk hukuk sisteminde her karar temyiz edilebilir nitelikte değildir. HMK m. 362'ye göre aşağıdaki kararlar kesin niteliktedir:

Miktar veya değeri 2026 yılı için 544.000 TL'yi aşmayan davalara ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararları, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 4. maddesinde gösterilen sulh hukuk mahkemesi davaları (kira ilişkisinden doğan ve temyiz sınırını aşan alacak davaları hariç), Kat Mülkiyeti Kanunu'ndan doğan taşınmaz ayni hakkı ilgilendirmeyen davalar ve özel kanunlarla sulh hukuk mahkemesinin görevine bırakılan davalar temyiz yoluna kapalıdır.

Ceza davalarında ise CMK m. 286/2 uyarınca 5 yıl veya daha az hapis cezasına ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi onama kararları kural olarak kesin niteliktedir; ancak bu kuralın istisnaları bulunmaktadır.

Temyiz Süreci Ne Kadar Sürer?

Yargıtay'ın iş yüküne ve dava türüne göre değişmekle birlikte temyiz incelemesi ortalama 1 ila 3 yıl arasında sürmektedir. Organize suç, terör ve uyuşturucu gibi ağır suç davalarında bu süre daha da uzayabilir. Sanığın tutuklu olduğu davalarda Yargıtay öncelikli inceleme yapma eğilimindedir.

UYAP (Ulusal Yargı Ağı Projesi) sistemi üzerinden temyiz aşamasındaki dosyanız hakkındaki güncel bilgilere anlık olarak erişebilirsiniz.

Sonuç

Temyiz, Türk hukuk sisteminde adaletin sağlanmasının son güvencelerinden biridir. Doğru hazırlanmış bir temyiz dilekçesi, hukuka aykırı bir kararın bozulmasıyla sonuçlanırken yanlış zamanlama ya da eksik gerekçeli bir başvuru sürecin geri dönülmez biçimde kapanmasına yol açabilir.

Temyiz aşaması, davanın seyrinde belirleyici bir rol oynar. Bu nedenle profesyonel hukuki destek almak hem süre kayıplarının hem de hukuki argüman eksikliklerinin önüne geçer.

Bu İçerik Hakkında

Bu içerik, Güneş Partners kurucu ortakları Av. Mert Güneş ve Av. Melis Güneş tarafından, Hukuk Muhakemeleri Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu ve güncel Yargıtay içtihatları temelinde hazırlanmıştır. Temyiz süreçlerinizde profesyonel hukuki destek için gunespartners.com adresini ziyaret edebilirsiniz.